Formül Kütüphanesi

İmalat Hesaplama
Formülleri

Kesme hızından takt time'a, süreç yeterliliğinden (Cp/Cpk) ekonomik sipariş miktarına kadar genel imalat ve makine atölyelerinde kullanılan hesaplama formülleri. Değerlerinizi girin, sonuç anında güncellenir — hesaplama tarayıcınızda yapılır, hiçbir veri sunucuya gönderilmez.

Talaşlı İmalat

6 formül

Kesme Hızı (Vc)

Vc (m/dk) π × Çap (mm) × Devir (dev/dk) 1000

Çap (mm) Tornada iş parçası, frezede takım çapı. Devir sayısı (dev/dk)

Kesme hızı 188,50 m/dk

Kullanım: Çap ve devir sayısından takımın kesme hızını hesaplamak için.

Formülü ve örneği incele →

Devir Sayısı (n)

n (dev/dk) 1000 × Vc (m/dk) π × Çap (mm)

Kesme hızı (m/dk) Takım kataloğundan alınan önerilen değer. Çap (mm)

Devir sayısı 1.273 dev/dk

Kullanım: Katalogdaki kesme hızından tezgaha girilecek devir sayısını bulmak için.

Formülü ve örneği incele →

İlerleme Hızı (Vf)

Vf (mm/dk) Devir (dev/dk) × Diş sayısı × Diş başına ilerleme (mm)

Devir sayısı (dev/dk) Kesici diş sayısı (adet) Tornada 1, frezede takımın diş adedi. Diş başına ilerleme (mm/diş)

İlerleme hızı 384,0 mm/dk

Devir başına ilerleme 0,320 mm/dev

Kullanım: Diş başına ilerlemeden takımın dakikadaki ilerleme hızını hesaplamak için.

Formülü ve örneği incele →

Talaş Kaldırma Hızı (MRR)

MRR (cm³/dk) Kesme derinliği × Kesme genişliği × Vf 1000

Kesme derinliği (ap) (mm) Kesme genişliği (ae) (mm) İlerleme hızı (Vf) (mm/dk)

Talaş kaldırma hızı 23,04 cm³/dk

Saatlik talaş (çelik) 10,85 kg/saat

Kullanım: Birim zamanda kaldırılan malzeme hacmini ve tezgah yükünü ölçmek için.

Formülü ve örneği incele →

İşleme Süresi

Süre (dk) İşlenecek uzunluk (mm) × Paso sayısı İlerleme hızı (mm/dk)

İşlenecek uzunluk (mm) Takımın giriş ve çıkış payları dahil. Paso sayısı (adet) İlerleme hızı (mm/dk)

İşleme süresi 1,953 dk

İşleme süresi 117,2 sn

Kullanım: Kesme uzunluğu ve ilerleme hızından operasyon süresini hesaplamak için.

Formülü ve örneği incele →

Taylor Takım Ömrü Denklemi

Vc × T ⁿ C

T (dk) ( C / Vc ) ^ (1 / n)

Kesme hızı (Vc) (m/dk) Taylor sabiti (C) 1 dakikalık takım ömrüne karşılık gelen kesme hızı. Taylor üsteli (n) HSS 0,08-0,20 · Karbür 0,20-0,40 · Seramik 0,40-0,60.

Takım ömrü 9,38 dk

Hız %10 artarsa yeni ömür 6,41 dk

Kullanım: Kesme hızının takım ömrüne etkisini sayısal olarak görmek için.

Formülü ve örneği incele →

Sac İşleme & Kaynak

2 formül

Pres Kesme Kuvveti

Kayma dayanımı 0,8 × Çekme dayanımı

Kuvvet (ton) Kesme çevresi × Kalınlık × Kayma dayanımı 9810

Kesme çevresi (mm) Kesilecek konturun toplam uzunluğu. Sac kalınlığı (mm) Çekme dayanımı (N/mm²) DC01 ≈ 270-410 · S355 ≈ 490-630 · paslanmaz 304 ≈ 520. Güvenlik payı (%)

Kayma dayanımı 320,0 N/mm²

Kesme kuvveti 544.000 N

Kesme kuvveti 55,45 ton

Gereken pres kapasitesi 72,09 ton

Kullanım: Kesme işlemi için gereken pres tonajını belirlemek ve doğru presi seçmek için.

Formülü ve örneği incele →

Kaynak Isı Girdisi

Isı girdisi (kJ/mm) η × Gerilim (V) × Akım (A) × 60 Kaynak hızı (mm/dk) × 1000

Ark gerilimi (V) Kaynak akımı (A) Kaynak hızı (mm/dk) Isı verimi (η) Kaynak yöntemine göre standart katsayı (TS EN 1011-1).

Isı girdisi 0,724 kJ/mm

Ark gücü 5,28 kW

Kaynak hızı 21,00 m/saat

Kullanım: Kaynak parametrelerinden birim uzunluğa verilen ısıyı hesaplamak için.

Formülü ve örneği incele →

Plastik Enjeksiyon

2 formül

Kalıp Gözü Sayısı

Kullanılabilir süre (sn) Teslim (gün) × Günlük saat × 3600 × Verimlilik

Göz sayısı Sipariş miktarı × Çevrim süresi (sn) Kullanılabilir süre (sn)

Sipariş miktarı (adet) Çevrim süresi (sn) Teslim süresi (gün) Günlük çalışma (saat) Verimlilik (%)

Kullanılabilir süre 1.346.400 sn

Hesaplanan göz sayısı 6,50 göz

Gereken göz sayısı 7 göz

Saatlik üretim 612 adet/saat

Kullanım: Sipariş miktarı ve teslim süresine göre kalıbın kaç gözlü yapılması gerektiğini belirlemek için.

Formülü ve örneği incele →

Enjeksiyon Çevrim Süresi (Soğuma)

Soğuma süresi (sn) Et kalınlığı² π² × Difüzivite × ln( 4/π × (Te − Tk) / (Tç − Tk) )

Toplam çevrim Soğuma + Enjeksiyon + Açma/Kapama

Et kalınlığı (mm) Parçanın en kalın kesiti belirleyicidir. Isıl difüzivite (α) (mm²/s) Malzemeye özgü ısıl yayılım katsayısı. Erime sıcaklığı (Te) (°C) Kalıp sıcaklığı (Tk) (°C) Çıkarma sıcaklığı (Tç) (°C) Enjeksiyon + ütüleme (sn) Açma/kapama + çıkarma (sn)

Soğuma süresi 11,09 sn

Toplam çevrim 19,09 sn

Soğumanın payı 58,1 %

Saatlik üretim (tek göz) 189 adet/saat

Kullanım: Et kalınlığı ve sıcaklıklardan enjeksiyon çevrim süresini tahmin etmek için.

Formülü ve örneği incele →

Üretim Planlama

4 formül

Kapasite Kullanım Oranı

Kullanım oranı Gerçekleşen üretim Teorik kapasite × 100

Gerçekleşen üretim (adet) Teorik kapasite (adet) Hiç durmadan, tam hızda çalışılsaydı üretilecek miktar.

Kapasite kullanım oranı 82,00 %

Atıl kapasite 1.800 adet

Atıl kapasite oranı 18,00 %

Kullanım: Mevcut kapasitenin ne kadarının kullanıldığını ve atıl kalan payı ölçmek için.

Formülü ve örneği incele →

Hat Dengeleme Verimi

Denge verimi Toplam iş süresi İstasyon sayısı × Darboğaz süresi × 100

Toplam iş süresi (sn) Tüm istasyonlardaki iş elemanlarının toplamı. İstasyon sayısı (adet) Darboğaz istasyon süresi (sn) En uzun istasyonun süresi — hattın çevrim süresini belirler.

Denge verimi 85,37 %

Denge kaybı 14,63 %

Çevrim başına boş süre 72,0 sn

Teorik asgari istasyon 6 adet

Kullanım: Montaj hattındaki iş yükü dağılımının ne kadar dengeli olduğunu ölçmek için.

Formülü ve örneği incele →

Little Yasası — WIP ve Akış Süresi

WIP (adet) Çıktı hızı (adet/saat) × Akış süresi (saat)

Çıktı hızı (adet/saat) Akış süresi (saat) Parçanın hatta girişinden çıkışına kadar geçen süre. Birim maliyet (₺/adet)

Süreç içi stok (WIP) 720 adet

WIP'e bağlı sermaye 61.200 ₺

WIP yarıya inerse akış süresi 3,00 saat

Kullanım: Süreç içi stok, çıktı hızı ve akış süresi arasındaki ilişkiyi görmek için.

Formülü ve örneği incele →

Birim Üretim Maliyeti

Birim maliyet (₺) Malzeme + İşçilik + Genel üretim gideri Üretilen adet

Malzeme maliyeti (₺) Direkt işçilik (₺) Genel üretim gideri (₺) Enerji, amortisman, bakım, endirekt işçilik. Üretilen adet (adet)

Toplam maliyet 255.000 ₺

Birim maliyet 63,75 ₺/adet

Malzemenin payı 56,9 %

Dönüşüm maliyeti payı 43,1 %

Kullanım: Dönem maliyetlerini üretim adedine bölerek birim maliyeti ve maliyet yapısını görmek için.

Formülü ve örneği incele →

Kalite

2 formül

FPY / RTY — İlk Geçiş ve Zincirleme Verim

RTY (%) FPY₁ × FPY₂ × FPY₃ × FPY₄ (oran olarak) × 100

1. operasyon FPY (%) 2. operasyon FPY (%) 3. operasyon FPY (%) 4. operasyon FPY (%) Daha az operasyon varsa kalanlara 100 girin.

RTY (zincirleme verim) 90,35 %

Gizli fabrika (kayıp) 9,65 %

Ortalama FPY 97,50 %

Kullanım: Zincirdeki her operasyonun ilk geçiş verimini birleştirip gerçek hat verimini görmek için.

Formülü ve örneği incele →

DPMO ve Sigma Seviyesi

DPMO Hata sayısı Birim sayısı × Birim başına fırsat × 1.000.000

Sigma seviyesi 0,8406 + √( 29,37 − 2,221 × ln(DPMO) )

Toplam hata sayısı (adet) İncelenen birim sayısı (adet) Birim başına hata fırsatı (adet) Bir üründe hatalı olabilecek kritik özellik sayısı.

DPMO 2.396 ppm

Fırsat bazlı verim 99,7604 %

Sigma seviyesi 4,32 σ

Kullanım: Hata seviyesini fırsat bazında normalize edip Altı Sigma ölçeğine çevirmek için.

Formülü ve örneği incele →

Stok & Maliyet

5 formül

EOQ — Ekonomik Sipariş Miktarı

EOQ √( 2 × Yıllık talep × Sipariş maliyeti / Tutma maliyeti )

Yıllık talep (adet/yıl) Sipariş başına maliyet (₺/sipariş) Satın alma, nakliye, kabul ve kontrol maliyeti. Yıllık stok tutma maliyeti (₺/adet/yıl) Sermaye maliyeti + depo + sigorta + eskime.

Ekonomik sipariş miktarı 1.844 adet

Yıllık sipariş sayısı 13,02 sipariş

Siparişler arası süre 28,0 gün

Toplam yıllık stok maliyeti 22.127 ₺/yıl

Kullanım: Sipariş maliyeti ile stok tutma maliyetini dengeleyen sipariş miktarını bulmak için.

Formülü ve örneği incele →

Emniyet Stoğu ve Yeniden Sipariş Noktası

Emniyet stoğu z × Talep standart sapması × √( Temin süresi )

Sipariş noktası Günlük talep × Temin süresi + Emniyet stoğu

Ortalama günlük talep (adet/gün) Temin süresi (gün) Günlük talep std. sapması (adet) Hizmet seviyesi Stoksuz kalmama olasılığı — normal dağılım z katsayısı.

Emniyet stoğu 103 adet

Temin süresi talebi 1.140 adet

Yeniden sipariş noktası 1.243 adet

Emniyet stoğu karşılığı 1,08 gün

Kullanım: Talep dalgalanmasına karşı tutulacak tampon stoğu ve sipariş tetikleme seviyesini belirlemek için.

Formülü ve örneği incele →

Stok Devir Hızı

Devir hızı Satılan malın maliyeti (₺/yıl) Ortalama stok değeri (₺)

Satılan malın maliyeti (₺/yıl) Ortalama stok değeri (₺) Sermaye maliyeti (%/yıl) Stoğa bağlı paranın alternatif getirisi.

Stok devir hızı 5,78 kez/yıl

Stok tutma süresi 63,1 gün

Yıllık sermaye maliyeti 1.440.000 ₺/yıl

Kullanım: Stoğun yılda kaç kez döndüğünü ve bağlı sermayenin maliyetini görmek için.

Formülü ve örneği incele →

Başabaş Noktası

Katkı payı Birim satış fiyatı − Birim değişken maliyet

Başabaş (adet) Sabit maliyet Katkı payı

Aylık sabit maliyet (₺/ay) Kira, amortisman, maaşlar, sigorta. Birim satış fiyatı (₺) Birim değişken maliyet (₺) Malzeme, doğrudan işçilik, enerji.

Birim katkı payı 57,00 ₺

Katkı payı oranı 39,31 %

Başabaş üretim miktarı 8.421 adet/ay

Başabaş cirosu 1.221.053 ₺/ay

Kullanım: Sabit maliyetleri karşılamak için ayda kaç adet satmanız gerektiğini bulmak için.

Formülü ve örneği incele →

Basınçlı Hava Kaçağı Maliyeti

Yıllık enerji (kWh) Kaçak debi (m³/saat) × Özgül güç (kWh/m³) × Çalışma saati

Toplam kaçak debisi (L/dk) Üretim durduğunda kompresörün yüklenme testinden ölçülür. Özgül güç (kWh/m³) 7 bar için tipik değer; kompresör etiketinden alınabilir. Yıllık çalışma süresi (saat/yıl) Elektrik birim fiyatı (₺/kWh)

Kaçak debisi 15,00 m³/saat

Yıllık kayıp enerji 9.900 kWh/yıl

Yıllık kayıp 38.115 ₺/yıl

Aylık kayıp 3.176 ₺/ay

Kullanım: Basınçlı hava hattındaki kaçakların yıllık elektrik faturasındaki karşılığını görmek için.

Formülü ve örneği incele →